Evaluatie van de Necker Quick Scan
Met deze brief bieden wij u een Evaluatie aan van de Necker Notitie Quick Scan (hierna: Quick Scan), die momenteel een belangrijke rol speelt in het traject rond de bestuurlijke toekomst van Wormerland en de bijbehorende burgerraadpleging.
Wij maken ons zorgen over de wijze waarop dit traject nu wordt ingericht en gepresenteerd richting inwoners.
Burgerraadpleging zonder optie zelfstandigheid
In de burgerraadpleging wordt inwoners gevraagd een voorkeur uit te spreken voor fusie met Zaanstad of fusie met Purmerend. De optie “behoud van zelfstandigheid” is niet opgenomen.
Dit roept een fundamentele vraag op: op basis van welke objectieve criteria en op grond van welk concreet onderzoek is zelfstandigheid als volwaardige optie afgevallen?
In eerdere raadsstukken is zelfstandigheid nog expliciet benoemd als afwegingsvariant. Het ontbreken van deze keuzeoptie vraagt daarom om een duidelijke, navolgbare toelichting.
Beperkte onderbouwing: status en kwaliteit van de Quick Scan
De Quick Scan wordt in het proces gepositioneerd als richtinggevend document.
Necker geeft in de Quick Scan zelf nadrukkelijk aan dat het document geen volledig onderzoeksrapport betreft, maar een verkennende analyse op hoofdlijnen. Dat maakt het des te belangrijker om zorgvuldig om te gaan met de conclusies en de status die aan dit document wordt toegekend.
Daarbij constateren wij ook dat de uitgangspunten voor de Necker Quick Scan door de gemeente zelf zijn aangeleverd. Hierdoor rijst de vraag in hoeverre deze uitgangspunten richtinggevend zijn geweest voor de uiteindelijke conclusies van de Quick Scan.
In onze Evaluatie (bijgevoegd) constateren wij onder meer dat:
- aannames en uitgangspunten niet altijd expliciet worden gemaakt,
- scenario’s onvoldoende worden doorgerekend en
- de conclusies in verhouding tot de onderbouwing te stellig zijn geformuleerd.
Wij achten de Quick Scan in de huidige vorm onvoldoende als basis voor een bestuurlijke keuze met grote en onomkeerbare gevolgen.
Fusiepartners: financiële positie onvoldoende zichtbaar betrokken
Daarnaast lijkt in de huidige stukken beperkt inzichtelijk gemaakt te zijn hoe de financiële positie van de mogelijke fusiepartners Zaanstad en Purmerend is meegenomen in de afweging.
Juist omdat financiële robuustheid een belangrijk argument vormt in de discussie over de toekomst van Wormerland, is het noodzakelijk dat dit criterium consequent wordt toegepast op alle scenario’s, inclusief:
- financiële weerbaarheid,
- investeringsdruk,
- schuldpositie en
- provinciaal toezicht of risico’s bij fusiepartners.
Publieke signalen over mogelijke financiële druk bij Zaanstad en Purmerend maken het extra belangrijk om dit transparant en actueel te duiden.
Verzoek om aanvulling en verduidelijking
Wij verzoeken het gemeentebestuur en de gemeenteraad om:
- openbaar te maken welke criteria zijn gehanteerd om zelfstandigheid niet als optie op te nemen;
- inzicht te geven in de risico’s en kansen van fusie met Zaanstad of Purmerend, inclusief financiële positie van deze gemeenten;
- een objectieve vergelijking te presenteren van alle realistische scenario’s, inclusief zelfstandigheid;
- en toe te lichten waarom de burgerraadpleging is ingericht zoals deze nu is vormgegeven.
Belang van vertrouwen en zorgvuldigheid
Een burgerraadpleging kan alleen bijdragen aan draagvlak als inwoners erop kunnen vertrouwen dat de keuzes volledig, evenwichtig en navolgbaar zijn voorgelegd. Juist bij een besluit dat diep ingrijpt in identiteit, voorzieningen en lokale zeggenschap is dat essentieel.
Wij vragen u daarom deze brief en bijlage te betrekken bij het vervolg van het traject en de raad hierover te informeren.
