Onze stad, onze dorpen en onze mensen

Een gemeente mag dromen. En soms is het goed om die droom hardop uit te spreken. De Zaanse VVD wil dat Zaanstad zich kandidaat stelt om in deze raadsperiode de officiële viering van Koningsdag te organiseren. Want waar past zo’n nationale feestdag beter dan in een stad en dorpen die historie ademen, gemeenschapszin ademen en barst van de energie?

Koningsdag is méér dan een feest. Het is een dag waarop Nederland zichzelf viert, met muziek, cultuur, sport, ontmoetingen en een enorme dosis positiviteit. Een dag waarop inwoners laten zien wat hun gemeente bijzonder maakt. En dat is precies waar Zaanstad in uitblinkt: de veelzijdigheid van haar dorpen, de verbondenheid van haar inwoners, en het lef om groots te denken.

Zaanstad heeft alles in huis om Koningsdag op zijn best te laten zien. Van de historische lintbebouwing van de Zaanse Schans tot het moderne centrum van Zaandam, van culturele initiatieven in broedplaatsen tot bruisende markten en verenigingen. We hebben talent, traditie en trots. Met de officiële Koningsdag laten we Nederland zien wat de Zaanstreek te bieden heeft en geven we Zaankanters een podium dat ze verdienen.

De VVD ziet deze ambitie als meer dan alleen een feestdag. Het is ook een kans om onze samenwerking te versterken. Want een succesvolle Koningsdag organiseer je samen: met verenigingen, ondernemers, scholen, wijkbewoners, culturele instellingen en sportclubs. Het vraagt voorbereiding, maar levert ook blijvende verbinding op. Zo bouwen we aan trots, gemeenschapszin en zichtbaarheid. Niet voor één dag, maar voor jaren.

We zetten ons ervoor in dat Zaanstad zich serieus voorbereid op deze kandidatuur. Dat betekent: tijdig de juiste mensen bij elkaar brengen, ervaring ophalen uit andere steden, en een realistische begroting opstellen. Wat ons betreft stelt het nieuwe college zich kandidaat en pakt het deze unieke kans met beide handen aan. Zoals eerder gebeurd is met Roze Zaterdag en de landelijke sinterklaasintocht.

Veiligheid is de basis van vrijheid. Als mensen zich niet veilig voelen in hun buurt, op straat of online, verdwijnt het vertrouwen in elkaar, in de overheid en in de toekomst. De VVD kiest daarom voor een gemeente die veiligheid niet als randzaak ziet, maar als voorwaarde voor een vrije samenleving. Overlast, intimidatie en criminaliteit mogen nooit worden genormaliseerd. Iedere inwoner van Zaanstad verdient een leefomgeving die schoon, netjes onderhouden en veilig is.

Helaas ligt het veiligheidsniveau in Zaanstad al jaren onder het landelijk gemiddelde. Dat merken onze inwoners dagelijks: door meer meldingen van overlast, straatintimidatie, inbraken of criminaliteit. Dat is niet acceptabel. De VVD wil dit structureel verbeteren met gerichte maatregelen, duidelijke grenzen en zichtbare handhaving. We erkennen dat sommige wijken met grotere en langdurigere problemen kampen dan andere. In Zaandam-Oost, met name Poelenburg en Peldersveld, is sprake van een stapeling van problemen: jongeren die afglijden in criminaliteit, overlast op straat, spanningen tussen groepen en een hardnekkig gevoel van onveiligheid. Daarom is in 2024 het Pact Zaandam-Oost gestart, een intensieve en gezamenlijke aanpak van gemeente, politie, corporaties, scholen en maatschappelijke organisaties. De VVD steunt dit pact voluit.

Het doel van het Pact Zaandam-Oost is helder: het terugdringen van de dagelijkse overlast en het structureel verbeteren van de veiligheid en leefbaarheid. Daarbij wordt ingezet op:

• Meer handhaving, meer blauw op straat en een harde aanpak van recidive.
• Gerichte aandacht voor jongeren die dreigen af te glijden, met persoonsgerichte begeleiding en duidelijke grenzen.
• Snelle actie bij overlast en crimineel gedrag in woningen en op straat.
• Een stevige samenwerking met woningcorporaties, scholen en wijkteams.
• Betere communicatie en samenwerking met bewoners en ondernemers.

Wat ons betreft is het Pact geen tijdelijk programma, maar een doorbraak naar een duurzame aanpak. Tegelijkertijd is het voor de VVD essentieel dat alle inwoners van Zaanstad zich gehoord en beschermd voelen. Of je nu in Assendelft, Westerwatering, Zaandijk of Wormerveer woont, ook daar zijn zorgen over inbraken, intimidatie, verkeersveiligheid of hangjongeren. Veiligheid mag geen postcode-afhankelijke luxe zijn. Daarom willen wij succesvolle onderdelen van het pact zoals de integrale samenwerking en focus op handhaving ook toepassen in andere wijken waar dat nodig is. Zo bouwen we aan een gemeente waar grenzen worden gesteld, overlast keihard wordt aangepakt en waar perspectief wordt geboden. Want een veilige gemeente maken we samen.

Een veilige wijk is bovendien een wijk met diverse voorzieningen. De VVD wil dat kleine ondernemers, zoals fysiotherapeuten, tandartsen en andere zorg- en dienstverleners, ruimte krijgen om zich te vestigen en uit te breiden. Dergelijke ondernemers versterken de leefbaarheid, bieden werkgelegenheid dicht bij huis en zorgen voor dagelijkse voorzieningen die bijdragen aan een veilig, vitaal en toekomstbestendig Zaanstad.

In het kort – de VVD kiest voor:

• Een veilige leefomgeving in alle wijken van Zaanstad.
• Aanpak van overlast zoals illegaal vuurwerk en fatbikes door gerichte handhaving.
• Volledige steun voor het Pact Zaandam-Oost, met focus op merkbare afname van overlast en criminaliteit.
• Aanpak van het structureel lagere veiligheidsniveau ten opzichte van het landelijke gemiddelde.
• Meer blauw op straat en persoonsgerichte aanpak van jongeren die afglijden.
• Brede toepassing van succesvolle veiligheidsaanpakken in andere kwetsbare wijken.
• Betrokkenheid van bewoners, ondernemers en scholen bij het veiliger maken van hun buurt.
• In Zaandam-Oost krijgen kleine ondernemers ruimte om zich te vestigen en uit te breiden. Zij versterken de leefbaarheid, bieden werkgelegenheid dicht bij huis en zorgen voor voorzieningen die bijdragen aan een veilig, vitaal en toekomstbestendig stadsdeel.

Kunst en cultuur geven kleur aan de stad en de dorpen. Ze brengen mensen samen, inspireren en maken Zaanstad aantrekkelijk om in te wonen, werken en recreëren. Cultuur is geen bijzaak, het is de ziel van onze samenleving, zichtbaar in het theater, de lokale musea, muziekverenigingen, festivals, dansscholen, buurthuizen en broedplaatsen. De VVD waardeert deze culturele dynamiek én de vele vrijwilligers, makers en ondernemers die dit mogelijk maken. Cultuur is namelijk door en voor elkaar.

Zaanstad kent een rijke culturele traditie, van industriële geschiedenis tot moderne kunst. De VVD wil die rijkdom behouden en toegankelijk houden voor iedereen. Daarbij geloven we in een cultuurbeleid dat verbindt, zonder voor te schrijven. Geen ideologische voorkeuren vanuit het stadhuis, maar ruimte voor diversiteit en initiatief.

Cultuur begint dichtbij. In de wijk, op school, in het buurthuis. We ondersteunen initiatieven die mensen activeren, talentontwikkeling bevorderen en ontmoetingen stimuleren. Daarbij willen we onnodige regels schrappen die culturele initiatieven belemmeren. Geef makers de ruimte.

Ook cultuur en economie gaan samen. Zaanse creativiteit is een economische kracht. Makers, ontwerpers en culturele ondernemers zorgen voor werkgelegenheid, innovatie en uitstraling. De VVD wil daarom meer verbinding tussen cultuur, onderwijs en bedrijfsleven. Denk aan creatieve broedplaatsen waar starters zich kunnen ontwikkelen, en festivals die de lokale horeca versterken en zorgen voor verbinding in de samenleving. We staan ook stil bij ons erfgoed. Monumenten, molens en historische gebouwen vertellen het verhaal van Zaanstad. Dat verhaal moeten we blijven vertellen én doorgeven. De VVD wil meer mogelijkheden voor herbestemming van erfgoed, en vernieuwing met respect voor historie. Cultuurbeleid werkt alleen als het breed wordt gedragen. Daarom betrekken we culturele organisaties, bewoners en ondernemers actief bij het maken van keuzes. Samen maken we cultuur sterker, vrijer en toegankelijker.

In het kort — de VVD kiest voor:

• Ruimte voor culturele initiatieven vanuit inwoners, verenigingen en
  ondernemers.
• Kunst en cultuur dichtbij: in de wijk, op school en op straat.
• Minder regels, meer mogelijkheden voor creatieve projecten.
• Versterking van de verbinding tussen cultuur, onderwijs en economie.
• Behoud van erfgoed met ruimte voor herbestemming maar terughoudend zijn met het aanwijzen van nieuwe monumenten.
• Geen ideologische sturing, maar ruimte voor diversiteit in kunst en cultuur.

Iedere Zaankanter telt mee. De VVD gelooft in een samenleving waarin iedereen, ongeacht achtergrond, leeftijd of beperking, volwaardig kan meedoen. Niet door mensen afhankelijk te maken, maar door ze te versterken. Zelfredzaamheid en participatie gaan bij ons hand in hand: mensen moeten zélf aan het stuur staan, met de gemeente als betrouwbare partner op de achtergrond.

We zien dat sommige inwoners moeilijker mee kunnen komen. Dat kan te maken hebben met schulden, taalachterstand, een beperking of langdurige werkloosheid. De VVD vindt dat de gemeente daar moet ondersteunen waar dat echt nodig is, met als doel mensen weer op eigen kracht te laten functioneren. We zijn voor maatwerk, niet voor standaardoplossingen. En we zijn tegen overbodige bureaucratie die mensen juist belemmert om mee te doen.

De beste sociale zekerheid is nog altijd een baan. Daarom zetten we stevig in op begeleiding naar werk, omscholing en het stimuleren van werkgevers om kansen te bieden aan mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Wij bieden hulp waar dat nodig is, maar koppelen die altijd aan duidelijke verplichtingen, omdat wie een beroep doet op steun ook de verantwoordelijkheid heeft zelf bij te dragen aan zijn eigen toekomst. Wie kan werken, doet mee; zo nodig onder begeleiding of met een tegenprestatie. Uitkeringen zijn er tijdelijk en zijn bedoeld als springplank. In het sociaal domein willen we dat zorg, ondersteuning en participatie logisch samenwerken. We kiezen voor een stevige rol van wijkteams, die dichtbij mensen opereren en ruimte krijgen om te doen wat werkt. En we blijven inzetten op preventie, bijvoorbeeld in de jeugdzorg, om te voorkomen dat kleine problemen groot worden.

De wijkteams kunnen bijdragen aan het opbouwen van gespreksgroepen zodat mensen elkaar kunnen helpen bij kleinere problemen en elkaar tips geven. We kijken ook naar ouderen, mensen met een beperking en nieuwkomers. Iedereen moet zich welkom en veilig voelen in Zaanstad. Tegelijk zijn er grenzen aan wat de gemeente kan doen: we kiezen voor hulp aan wie het echt nodig heeft, niet voor een vangnet zonder ondergrens. Dat is eerlijker, doeltreffender en houdbaar. Iedereen doet mee en dat betekent ook dat we blijven investeren in laagdrempelige ontmoetingsplekken, sportclubs en vrijwilligerswerk. Juist dáár wordt verbondenheid zichtbaar en voelen mensen zich gezien.

In het kort — de VVD kiest voor:

• Ondersteuning die mensen sterker maakt in plaats van afhankelijk.
• Maatwerk in plaats van bureaucratische standaardoplossingen.
• Begeleiding naar werk als uitgangspunt voor participatie.
• Wijkteams met ruimte en vertrouwen om dichtbij te ondersteunen.
• Hulp aan wie het écht nodig heeft, niet aan wie het zelf kan.
• Versterking van sociale netwerken zoals sportclubs en buurtinitiatieven.

Zaanstad heeft een sterke traditie van betrokken inwoners. Mensen die hun buurt mooier maken, die zorg dragen voor elkaar, die verenigingen draaiende houden en initiatieven starten om hun leefomgeving te verbeteren. De VVD gelooft dat de gemeente er is om deze energie te ondersteunen, niet om die te belemmeren met regels, loketten of wantrouwen.

Wie initiatief toont, verdient ruimte. Dat geldt voor ondernemers, voor bewonersgroepen, voor sportclubs, voor mantelzorgers, vrijwilligers en voor mensen met een goed idee. We willen een gemeente die eerst kijkt naar wat wél kan, die meedenkt en ondersteunt. Dat vraagt om een gemeente met een ‘ja, mits’-houding in
plaats van ‘nee, tenzij’. De ingezette lijn van deregulering, participatie op basis van vertrouwen en de inzet
op maatwerk zetten we door. Juist in een gemeente als Zaanstad met haar diverse wijken en dorpen werkt top-down beleid vaak niet. Wat werkt in Saendelft werkt soms wel maar soms ook niet in bijvoorbeeld Poelenburg. Lokale kracht vraagt lokaal maatwerk. De VVD wil de zeggenschap van bewoners versterken. Bijvoorbeeld bij de inrichting van hun straat of wijk, of bij het gebruik van publieke ruimte. En niet pas nádat het besluit is genomen, maar al aan de voorkant. Dat vraagt om echte participatie, niet een vinkje voor het proces.

Zaanstad hoeft niet alles opnieuw uit te vinden we kunnen leren van succesvolle
aanpakken in andere steden. In Amsterdam pleit de VVD voor wijkbudgetten onder bewonersregie. In Haarlemmermeer wordt ingezet op buurtcontracten. In Leiden wordt burgerberaad gekoppeld aan concrete thema’s. Wat overal werkt: ruimte voor betrokkenheid maakt een gemeente sterker. En mensen voelen zich meer verantwoordelijk voor hun omgeving als ze er invloed op hebben. Daarom kiest de VVD voor minder bureaucratie, meer vertrouwen, en een overheid die uitnodigt tot meedoen.

In het kort — de VVD kiest voor:

• Een gemeente die initiatieven van onderop actief ondersteunt.
• Een gemeente met een ‘ja, mits’-houding.
• Meer zeggenschap voor inwoners bij plannen in hun eigen wijk.
• Lokaal maatwerk in plaats van top-down beleid.
• Inspiratie halen uit goede voorbeelden van andere gemeenten.

Zaanstad is uniek. Een gemeente met een rijk verleden, een sterke identiteit en een ongekende veerkracht. Van het industriële erfgoed tot de moderne nieuwbouw, van molens tot makers: de Zaanstreek bruist. Wie hier woont, werkt of onderneemt, weet dat trots op Zaanstad geen loze kreet is, het is een gevoel dat diepgeworteld zit in onze dorpen en wijken. De VVD is trots op de Zaankanters die elke dag de schouders eronder zetten. Die niet afwachten tot de overheid iets regelt, maar zélf aan de slag gaan. Die zich inzetten voor hun buurt, een vereniging draaiende houden, hun winkel openen, vrijwilligerswerk doen of mantelzorgen. Die trots verdient erkenning én ruimte. Wonen en werken zijn in Zaanstad van oudsher met elkaar verweven. Van de vroege industriële bedrijvigheid langs de Zaan tot de moderne maakindustrie en
creatieve sector van nu: Zaankanters combineren het wonen in een hechte gemeenschap met het werken in eigen gemeente. Die mix maakt Zaanstad levendig, zelfvoorzienend en sociaal sterk. De VVD wil deze balans behouden en versterken, onder andere door ruimte te geven aan lokale ondernemers en te bouwen aan gemengde wijken waar bedrijvigheid en leefbaarheid hand in hand gaan. Daarnaast creëren ondernemers banen voor onze inwoners. Een baan is de beste garantie voor sociale zekerheid.

Wij willen een gemeente die haar inwoners vertrouwt en niet alles voor hen bepaalt. Initiatief van onderop moet worden gestimuleerd en niet gehinderd door onnodige bureaucratie. Of het nu gaat om een bewonersinitiatief, een cultureel project of een ondernemersplan: de gemeente moet dienstbaar zijn aan wie iets wil bijdragen aan Zaanstad.

Trots zijn op je stad of dorp betekent ook dat je het goede behoudt en tegelijkertijd durft te vernieuwen. Daarom kiest de VVD voor een sterke lokale identiteit met oog voor de toekomst. Onze molens, Zaanse houtbouw en industrieel erfgoed zijn iconen die behouden én benut mogen worden maar niet tegen elke prijs. Slopen en nieuwbouw is voor de VVD ook een optie. Tegelijkertijd investeren we in moderne voorzieningen, duurzame wijken en aantrekkelijke centra die mensen verbinden. We zetten ons in voor een gemeente waar iedereen zich thuis voelt, waar we verschillen vieren en waar saamhorigheid hand in hand gaat met vrijheid. Onze diversiteit  is geen breekpunt, maar een kracht, als we elkaar blijven opzoeken, aanspreken en  samenwerken.

Trots op Zaanstad betekent niet dat alles perfect is. Maar wel dat we samen geloven in wat beter kan.

In het kort — de VVD kiest voor:

• Het koesteren van ons Zaanse erfgoed én ruimte voor vernieuwing waar slopen ook een optie is.
• Een gemeente die initiatieven van inwoners ondersteunt in plaats van belemmert.
• Meer zeggenschap en minder regels voor wie bijdraagt aan zijn buurt.
• Een sterke lokale identiteit die verbindt in plaats van verdeelt.
• Trots als fundament voor optimisme en eigenaarschap in de stad en onze dorpen.
• Een stad en dorpen waar wonen en werken sinds oudsher samenkomen en elkaar versterken.
• Terughoudendheid bij de toekenning van de monumentenstatus.

Vrijheid en gelijkwaardigheid vormen de ruggengraat van het liberalisme. Het is de ruimte om je leven zelf vorm te geven, te denken wat je wilt en te zijn wie je bent, zonder bemoeienis vanuit de gemeente. Vrijheid in Zaanstad betekent: vrijheid om te ondernemen, om een gezin te stichten, om je stem te laten horen en om met respect voor elkaar je eigen pad te kiezen. Vrijheid is geen vrijblijvendheid. Het gaat gepaard met verantwoordelijkheid: voor jezelf, voor elkaar en voor de samenleving als geheel. De VVD staat voor een samenleving waarin mensen op eigen benen kunnen staan. Dat vraagt om een overheid die de voorwaarden schept, maar zich terughoudend opstelt. Geen betutteling, maar vertrouwen. Geen overregulering, maar ruimte om het zelf te doen. Dit geldt voor alle Zaanse inwoners, of je nu jong bent of oud, ondernemer of vrijwilliger, starter of pensionado bent. De beste manier om in vrijheid te kunnen samenleven is het hebben van een baan. Een baan biedt de beste garantie om je eigen keuzes te kunnen maken zonder inmenging van een overheidsinstantie. Nieuwkomers leren snel de Nederlandse taal en gaan op zoek naar legaal werk.

Tegelijkertijd erkennen we dat vrijheid wordt bedreigd waar onveiligheid heerst. Als mensen zich niet veilig voelen in hun wijk, op school of onderweg, dan verliezen zij het vertrouwen in de samenleving. Veiligheid is daarom een voorwaarde voor vrijheid en gelijkwaardigheid. De VVD investeert in een veilige gemeente, waarin je je vrij voelt om jezelf te zijn.

We geloven in een samenleving die ruimte laat voor verschil, maar grenzen stelt aan extremen. Waar je mag geloven, liefhebben, spreken en kiezen, zolang je de vrijheid van een ander niet schaadt. Vrijheid bloeit bij tolerantie, maar verdord bij onverschilligheid. Daarom staan wij pal voor onze liberale waarden. We willen we een toekomstbestendig initiatief tegen discriminatie en ongelijkheid. We zorgen voor een laagdrempelige plek waar inwoners terecht kunnen met meldingen en vragen, en waar signalen leiden tot daadwerkelijk optreden. Dit initiatief is flexibel en duurzaam ingericht, zodat het kan meegroeien met maatschappelijke ontwikkelingen en blijvend effectief is. Zo houden we scherp in beeld waar problemen zich voordoen en zorgen we dat we ook in de toekomst krachtig kunnen ingrijpen. Want in Zaanstad bepaalt niet afkomst, geloof, geslacht of geaardheid welke kansen je krijgt; je toekomst staat altijd centraal.

Zaanstad is een vrije stad voor iedereen ook voor LHBTIQA+-inwoners van alle leeftijden. We blijven ons extra inzetten voor veiligheid, acceptatie en zichtbaarheid van deze groep bewoners. Dat betekent dat we ons onder andere inzetten voor de uitvoering van de Regenboognota en initiatieven zoals Roze Zaterdag. Samenleven in vrijheid betekent ook dat we elkaar helpen waar nodig, maar niet verwachten dat de overheid alles oplost. Initiatief en verantwoordelijkheid worden beloond, en solidariteit komt van onderop. Zo bouwen we aan een gemeente waarin vrijheid niet alleen een ideaal is, maar een gedeelde realiteit.

In het kort de VVD kiest voor:

• Een samenleving waarin je keuzes maakt op basis van je eigen waarden en ambities.
• Een overheid die ruimte biedt in plaats van belemmert.
• Investeren in veiligheid als fundament van vrijheid.
• Tolerantie én duidelijke grenzen aan wat kan en niet kan.
• Vrijheid gekoppeld aan verantwoordelijkheid voor jezelf en elkaar.