De VVD Zwolle vindt gezonde schoolgebouwen cruciaal, maar ziet dat de huidige vernieuwingstaak financieel niet haalbaar is. Het IHP legt extra eisen op zonder rekening te houden met inflatie en bezwaarprocedures, waardoor de opgave onbetaalbaar dreigt te worden. Wij pleiten voor snelle, realistische oplossingen zoals referentiegebouwen en samenwerking tussen besturen. Omdat de financiële strategie ontbreekt, is dit plan volgens ons niet rijp voor besluitvorming.
Kinderen zijn fysiek en mentaal gezonder en leveren betere schoolprestaties in gezonde gebouwen. Ontzettend veel schoolgebouwen zijn sterk verouderd en kinderen en leraren hebben hier last van. Slechte ventilatie zorgt voor klachten aan luchtwegen, door enkelglas zitten kinderen met de winterjas aan in de klas en bij een hittegolf kan er zelfs helemaal geen onderwijs gegeven worden en moeten ouders vrij nemen van hun werk om de kinderen van school te halen. Zo’n 2500 kinderen gaan op school naar de WC met 60 tot 100 jaar oude riolering. Besef.
De opgave is dus groot. Tientallen gebouwen moeten worden vernieuwd en nog eens tientallen gerenoveerd en verduurzaamd. Misschien is het wel de grootste klus waar we ooit voor hebben gestaan. En voorzitter dat vraagt om een goed plan met een sluitende businesscase. Maar voorzitter mijn fractie is zich echt kapot geschrokken van de financiën.
Het college wil namelijk meer meer meer. Er staat letterlijk in het plan dat door alle extra eisen die we onszelf hebben opgelegd de vernieuwingsopgave enorm onder druk staat. Tegelijkertijd is er in het financiële plaatje geen rekening gehouden met inflatie of ellenlange bezwaarprocedures. Het risico is dus groot dat de opgave onbetaalbaar wordt. Dus wil deze wethouder van een paar scholen een 10 maken met het risico dat in 2035 een aantal scholen een dikke onvoldoende blijven? Of is een 8 voor alle scholen niet veel realistischer en haalbaarder? Volgens mijn fractie moeten we snel gezonde scholen bouwen, zonder al die extra eisen die niet wettelijk verplicht zijn.
Buiten het clusteren van voorzieningen komt het IHP bovendien met geen enkel concreet voorstel om deze opgave haalbaar en betaalbaar te maken. Met deze onduidelijke kaders kan de raad toch haar controlerende taak niet uitoefenen? De financiële strategie voor de vernieuwingsopgave ontbreekt en er lijkt niet te zijn nagedacht over creatieve, misschien onorthodoxe oplossingen voor het dreigende financiële tekort.
Ik heb een aantal denkrichtingen waar ik graag een reactie van de wethouder op wil en benieuwd ben hoe mijn collega’s in de raad hierover denken. Er is nog geen landelijke wetgeving over volledig energieneutraal en circulair bouwen. Is er gekeken naar de mogelijkheid om de oudste gebouwen in de komende vijf jaar op zo’n manier te vervangen dat er een goed geïsoleerd en geventileerd gebouw met zonnepanelen staat, die voldoet aan de huidige wettelijke eisen en daarmee kosten bespaart?
Ik begrijp dat elk schoolbestuur zijn eigen karakter in de school wil terugzien. En dat kan ook. Maar we hebben nu een onvoorstelbaar grote en dringende opgave om die schoolgebouwen te vervangen. Kan één van de scholen die in afgelopen jaren gebouwd of gerenoveerd is als referentiegebouw gelden voor bijvoorbeeld de verduurzaming? Een blauwdruk die één op één op die andere scholen kan worden toegepast? En in hoeverre werken de schoolbesturen al samen om gezamenlijk energiebesparende maatregelen in te kopen zoals dubbelglas of mechanische ventilatie? Graag een reactie van de wethouder.
Dan nog de binnensportaccomodaties. 52 van de 77 sportzalen zijn verbonden aan een school. Dat lijkt best veel. De vraag is of al die scholen een eigen gymzaal moeten hebben. Is er rekening gehouden met het onderzoek dat is uitgevoerd naar de behoefte aan binnensportaccomodaties? Hetzelfde geldt eigenlijk voor het blauw-groen maken van alle schoolpleinen. Veel scholen staan nabij een park. Wordt er echt goed gekeken naar de behoefte van elke school om de buitenruimte drastisch te veranderen om aan de hoge eisen van de gemeente te voldoen. Graag een toelichting van de wethouder.
U hebt mij veel vragen horen stellen en ik kom tot de conclusie dat dit IHP niet rijp is voor besluitvorming. De financiën schetsen een grim beeld voor de komende 16 jaar, de businesscase is niet rond en er worden geen concrete oplossingen genoemd om de risico’s te beperken. Dat zou bij elke gebiedsontwikkeling reden zijn om terug naar de tekentafel te gaan, maar nu nog meer want het gaat om de gezondheid en toekomst van onze Zwolse kinderen.
